//////

Sposób interpretowania polityki

Popularnym sposobem interpretowania polityki jest szerokie jej rozumienie jako działalności wytyczonej przez ośrodek decyzji sformalizowanej grupy społecznej (organizacji) zmierzającej do realizacji ustalonych celów za pomocą określonych środków. Polityka to sztuka rządzenia państwem. Chrześcijańska myśl społeczna definiuje politykę jako roztropne zabieganie o dobro wspólne. Polityka, jako specyficzna forma społecznego działania, konieczna staje się tam, gdzie współżycie międzyludzkie stwarza problemy, gdzie nie układa się ono bezkonfliktowo. Polityka istnieje tam gdzie jest konflikt, gdzie jest często agresja. Czy możliwa jest polityka bez agresji? Przyczyną agresji jest brak zaufania między ludźmi, grupami społecznymi czy religijnymi. Edukacja nowych pokoleń powinna przebiegać w atmosferze zaufania i dialogu kultur. Zaufanie kulturowe powinno stanowić podstawę ufności wobec innych. Sprowadzenie polityki wyłącznie do techniki gry o władzę gubi jej istotę. Człowiek powinien przebywać z ludźmi, którzy kochają życie. Pojęcie kultury politycznej funkcjonuje w
Read more…

WAŻNE DLA LUDZKIEJ EGZYSTENCJI

Ekonomia, polityka społeczna, filozofią człowieka, psychologia operują pojęciem zaspokojenia potrzeb jako ważnym dla ludzkiej eg­zystencji i jednocześnie jednym z podstawowych dla ludzkiej aktyw­ności. Problemy aktualne i istotne dla badań naukowych są ważne w ogóle i jako takie stanowią pole dociekań dla wszystkich instytu­cji, których cel działania stanowi pomyślny rozwój społeczny. Ocena działania systemu społecznego poprzez pryzmat potrzeb społecznych jest —jak to postaram się wykazać — najbardziej efektywna. Ujęcie takie wymaga przede wszystkim sprecyzowania pojęcia potrzeby, a w szczególności określenia, co się rozumie pod pojęciem potrzeb społecznych.

ROZPOZNANIE RZECZYWISTOŚCI

Racjonalna polityka gospodarcza i społeczna powinna się opie­rać na odpowiednim rozpoznaniu rzeczywistości i prawidłowej oce­nie roli, znaczenia i wagi poszczególnych elementów tej rzeczywi­stości. Konieczne są więc różnorodne badania empiryczne służące wykrywaniu nieznanych faktów, procesów i związków oraz wyjaś­nianiu obserwowanych prawidłowości. Badania społeczne stanowią same w sobie nowe fakty społecz­ne. Istnieje wiele skutków tego stanu rzeczy. Jednym z nich jest niejednoznaczność ocen przydatności badań na określony temat i ko­nieczność rozpatrywania ich przydatności w szerokim kontekście.

ZDOLNOŚĆ INSTYTUCJI

Wiąże się z tym także zdolność instytucji społecznych do spożytko­wania wyników badań. W badaniach na użytek polityki społecznej istnieje sytuacja, w której z jednej strony występuje postulat możli­wie wszechstronnego poznania stanu rzeczy w ramach problematyki konkretnego badania, a więc postulat braku ograniczeń badań na podstawie innych względów niż rzeczowo-techniczne. Z drugiej zaś strony niektóre tematy są ważne, a niedostępne z powodów polity­cznych i zwyczajowych. W praktyce oznacza to, że niektóre tematy nie są podejmowane ze względu na drażliwość, a niektóre techniki badawcze uważa się za niedopuszczalne. Dla badacza społecznego podejmującego nowe badania punktem wyjścia jest zawsze jakaś siatka teoretyczna, na której dają się umie­ścić znane mu fakty i postrzegane w tym układzie braki informacji.

PRAWA KULTUROWE

Siatka ta podlega prawom kulturowym — jest w danym środowisku zawodowym powszechnie akceptowana, czasem akceptowana przez szkołę dominującą w życiu naukowym, czasem zaś jedynie przez wą­ski krąg uznawany za outsiderów.W toku dochodzenia do definicji potrzeb, doko­nano próby rekonstrukcji tego, co badacze społeczni uważają za po­trzeby społeczne. Rekonstrukcję tę poprzedzono krótkim przeglądem literatury na temat potrzeb, z którego wynika, że badacze i teoretycy zajmujący się człowiekiem w rozmaitych relacjach ludzkiej aktyw­ności są dalecy od jednomyślności w definiowaniu tego, co rozu­mieją przez potrzeby, a najczęściej zajmując się potrzebami wcale ich nie definiują.

ZAJMOWANIE SIĘ PRZYKŁADAMI

Zajmowanie się na przykład potrzebami oświato­wymi społeczeństwa, potrzebami zdrowotnymi, potrzebami w zakre­sie zabezpieczenia społecznego, a zwłaszcza pomocy społecznej, sta­nowi standard we współczesnych krajach rozwiniętych i niezależnie od niuansów, a nawet znacznych różnic w definiowaniu potrzeb spo­łecznych, problematyka tych bardzo konkretnych potrzeb nie wykra­cza poza zakres przyjmowanych definicji. Tymczasem, gdy mowa o    zabezpieczeniu społecznym, czy systemie opieki zdrowotnej itd., to zupełnie inne potrzeby zjawiają się w zamożnych społeczeństwach, które wytworzyły już bardzo efektywne systemy zabezpieczenia czy lecznictwa, a inne w społeczeństwach niezamożnych, doskonalących lub budujących dopiero te systemy.

POJĘCIE POTRZEBY

Daleko idące zabezpieczenie (bezpieczeństwo socjalne) rodzi w niektórych krajach (np. w Szwecji) problemy egzystencjalne, co wynika stąd, że potrzeby bezpieczeń­stwa nie da się zaspokoić tylko drogą stałego doskonalenia standar­dowych systemów — w pewnym momencie osiągają one maksimum swojej efektywności, a dalsze doskonalenie może już tylko powo­dować nowe dysfunkcje społeczne. Pojęcie „potrzeby” ma duże znaczenie dla działalności człowie­ka. Nawet nie wchodząc głębiej w sens i definicję tego pojęcia, moż­na stwierdzić, że wiedza dotycząca przyczyn powstawania potrzeb i możliwych sposobów ich zaspokajania ułatwia ustalanie celów i środ­ków ludzkiego działania.

ZNACZENIE POZNAWANIA POTRZEB

Tym samym znajomość potrzeb i metod ich badania sprzyjają racjonalnemu i harmonijnemu przebiegowi pro­cesów społecznych. Pojęcie potrzeby pełni kluczową rolę w tych dziedzinach, które uznają za swój przedmiot celową działalność lu­dzi. Niektóre definicje ekonomii politycznej i polityki społecznej są sformułowane z użyciem pojęcia potrzeby.„Pod nazwiskiem ekonomii politycznej rozumie się to publiczne gospodarstwo […], które […] na potrzebę powszechną pochodzących zarządza „Ekonomia polityczna […] jest nauką o społecznych prawach rządzących produkcją i podziałem środków zaspokojenia potrzeb lu­dzkich”.

WŁAŚCIWA ROLA

Właściwą rolę polityki społecznej określamy […] najlepiej stwierdzając, że jest ona powołana do zaspokojenia potrzeb ludzkich w tym szerokim zakresie, który decyduje o prosperowaniu jednostek, a przez to o prawidłowym rozwoju całego społeczeństwa” .Również wiele definicji podstawowych pojęć ekonomicznych i z dziedziny polityki społecznej odwołuje się do pojęcia „potrzeby”. Są to definicje takich podstawowych pojęć, jak produkcja i praca.„Produkcja jest świadomą i celową działalnością ludzką, która przystosowuje zasoby i siły przyrody do potrzeb człowieka”. „Praca to wszelki splot czynów […] mający charakter pokony­wania trudności dla uczynienia zadość czyimś potrzebom istotnym”.