//////

Funkcje sejmu i senatu

Sejm i Senat pracują permanentnie (ciągle). Sejm i Senat pełnią funkcję ustrojodawczą  uchwalają i zmieniają Konstytucję art. 235. Sejm i Senat pełnią funkcję ustawodawczą, ale nie są organami równoprawnymi. Sejm uchwala ustawy, Senat może zgłaszać poprawki do uchwalonych ustaw lub je odrzucić. Sejm może skorzystać z poprawek Senatu, ale może je odrzucić bezwzględną większością głosów posłów. Sejm za zgodą Senatu powołuje: rzecznika praw obywatelskich, rzecznika praw dziecka, prezesa Najwyższej Izby Kontroli. Sejm, Senat, prezydent kreują Krajową Radę Radiofonii i Telewizji oraz Radę Polityki Pieniężnej. Sejm pełni funkcję kontrolną nad działalnością Rady Ministrów i kreowanych organów poprzez wysłuchanie sprawozdań, interpelacje i zapytania poselskie. Sejm podejmuje decyzje o stanie wojny i odwołuje stany nadzwyczajne, ma prawo zarządzić referendum ogólnokrajowe. Sejm i Senat w określonych konstytucyjnie wypadkach tworzą Zgromadzenie Narodowe, które: przyjmuje przysięgę Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej; ma prawo podjąć uchwałę o
Read more…

Wpływ obywateli na działalność władzy ustawodawczej

Wyborcy mają możliwość poprzez środki masowego przekazu słuchać wypowiedzi swoich posłów (senatorów), obserwować, jak się zachowują, jak głosują, w jaki sposób realizują oczekiwania obywateli. Otwarte biura w każdym okręgu pozwalają na bezpośrednią rozmowę z posłem lub senatorem w sprawie własnej lub wspólnej dla danego okręgu. Wyborcy posiadają inicjatywę ustawodawczą mogą zgłaszać do marszałka Sejmu projekty ustaw. Mogą protestować przeciwko uchwalanym ustawom. Protesty wyborców nie zawsze są i mogą być uwzględnione, ale sprzyjają refleksji, dyskusji i poszukiwaniu rozwiązań. Nie pozwalają ludziom władzy oderwać się od problemów społecznych. Wyborcy dysponują ogromną siłą, jaką jest kartka wyborcza, ale nie zawsze to sobie uświadamiają. Często nie korzystają z tej kartki, świadczy o tym frekwencja wyborcza. W wyborach do Sejmu w 1991 r. uczestniczyło 43,2% uprawnionych; w 1993 r. uczestniczyło 52,08% uprawnionych; w 1997 r. uczestniczyło
Read more…

Proces ustawodawczy w Rzeczypospolitej Polskiej

Projekty ustaw i uchwał składa się w formie pisemnej na ręce marszałka Sejmu. Wnioskodawca wskazuje w projekcie swego przedstawiciela upoważnionego do reprezentowania go w pracach nad tym projektem. Projekt ten musi spełniać określone warunki, to znaczy: musi  wyjaśniać cel wydania ustawy, jaki jest rzeczywisty jej stan w tej dziedzinie i jaki będzie stan w wyniku tej ustawy; musi przewidywać skutki społeczne, gospodarcze, a także finansowe i prawne po wprowadzeniu proponowanej ustawy; wskazywać źródła finansowania; przedstawiać założenia projektów aktów wykonawczych; a także zawierać oświadczenia o zgodności projektu z prawem Unii Europejskiej.

Sposoby podejmowania decyzji przez Sejm

Sejm uchwala ustawy zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów (co najmniej 230). To znaczy, że za projektem jest więcej głosów niż przeciw projektowi, nie ma znaczenia, ilu posłów wstrzymało się od głosu. Poprawki Senatu odrzucane są przez Sejm bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów, np. obecnych na posiedzeniu jest 230 posłów, bezwzględna większość to 116 posłów głosujących za odrzuceniem. Sejm rozpatruje ponownie ustawę, której prezydent nie podpisał (weto prezydenta). Sejm odrzuca weto większością 3/5 głosów (kwalifikowana większość) w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów, np. obecnych jest 230 posłów 3/5 tej liczby to – 138, więc aby odrzucić weto, potrzeba minimum 138 głosów poselskich. Większość 3/5 dotyczy posłów uczestniczących w głosowaniu, może być obecnych 460.

Czy wyborcy mają wpływ na skład rządu

Bezpośrednio nie, ale pośrednio tak, głosując na określoną partię politryczną. Jest zasadą w państwach demokratycznych, że zwycięska w wyborach partia polityczna przejmuje władzę na cztery lata, a jej lider zostaje premierem i z tego ugrupowania przeważnie nominowani są członkowie rządu. W naszych warunkach nie zawsze lider zwycięskiej partii zostawał premierem i z tego faktu wynikało sporo zamieszania politycznego. Jakie uprawnienia posiada głowa państwa? Prezydent jest najwyższym przedstawicielem Rzeczypospolitej Polskiej i gwarantem ciągłości państwowej, czuwa nad przestrzeganiem konstytucji. Stoi na straży suwerenności i bezpieczeństwa państwa oraz nienaruszalności granic. Prezydent pełni funkcję najwyższego zwierzchnika sił zbrojnych w Rzeczypospolitej. Nadaje obywatelstwo, ordery i odznaczenia. Stosuje prawo łaski. Prezydent przyjmuje listy uwierzytelniające od akredytowanych przedstawicieli dyplomatycznych obcych państw. Wydaje akty urzędowe.

Uprawnienia prezydenta wobec sejmu

Posiada inicjatywę ustawodawczą bez ustalonego trybu takiej inicjatywy, posiada prawo weta ustawodawczego, z wyjątkiem ustawy budżetowej, skraca kadencję Sejmu, jeśli trzy procedury powołania rządu (art. 155) nie zakończą się pozytywnie bądź Sejm nie uchwali w terminie ustawy budżetowej, kieruje ustawy do Trybunału Konstytucyjnego w celu zbadania ich zgodności z konstytucją, zarządza wybory do Sejmu i Senatu i zwołuje pierwsze posiedzenie, uczestniczy wspólnie z Sejmem i Senatem w kreowaniu niektórych organów państwowych. Jakie uprawnienia posiada prezydent wobec Rady Ministrów? Desygnuje (wyznacza do objęcia stanowiska) i powołuje (wręcza akt nominacyjny) prezesa Rady Ministrów, powołuje ministrów – wręcza akty nominacyjne członkom Rady Ministrów i przyjmuje ślubowanie, przyjmuje dymisję Rady Ministrów, odwołuje ministra, wobec którego Sejm uchwalił wotum nieufności, zwołuje Radę Gabinetową, którą tworzy Rada Ministrów obradująca pod przewodnictwem prezydenta. Rada Gabinetowa nie dysponuje kompetencjami Rady Ministrów – ma charakter informacyjny, na wniosek prezesa
Read more…

Odpowiedzialność Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej

Prezydent ponosi odpowiedzialność (za złamanie prawa lub popełnione przestępstwa) konstytucyjną, następstwem której może być złożenie z urzędu decyzją Trybunału Stanu. Trybunał Stanu rozpatruje sprawę na mocy uchwały Zgromadzenia Narodowego (Sejm i Senat) o postawieniu prezydenta w stan oskażenia. W sytuacji złożenia z urzędu, trwałej niezdolności do sprawowania urzędu lub zrzeczenia się prezydent przekazuje władzę marszałkowi sejmu. Jeśli marszałek sejmu nie może sprawować funkcji prezydenta to przekazuje marszałkowi senatu. Zastępstwa prezydenta nie można przenosić na inne osoby poza wymienionymi. Rada Ministrów, powoływana jest przez prezydenta. Szczegółowo reguluje sposób kreowania rządu konstytucja wart. 154iart. 155. W ciągu 14dni od powołania, Rada Ministrów musi przedstawić program działania Sejmowi z wnioskiem o udzielenie wotum zaufania. Większość sejmowa zapewnia wotum zaufania i pracę rządu. Konstytucja przewiduje sytuacje braku większości i określa procedury postępowania.

Rada ministrów

Radę Ministrów- rząd stanowi: prezes Rady Ministrów, ministrowie przewodniczący komitetów w randze ministra, maj ących status organów naczelnych. Mogą wchodzić w skład rządu wiceprezesi RM. Rada Ministrów prowadzi politykę wewnętrzną i zagraniczną, którą realizuje poprzez inicjatywę ustawodawczą i przepisy wykonawcze do uchwalonych ustaw. W tym celu wydaje rozporządzenia i zarządzenia. Opracowuje budżet państwa i kieruje jego realizacją. Zapewnia bezpieczeństwo wewnętrzne i zewnętrzne oraz porządek publiczny. Zawiera umowy międzynarodowe wymagające ratyfikacji i je wypowiada. Prezes Rady Ministrów kieruje pracą rządu i administracji rządowej. Realizuje swoje zadania administracyjne przy pomocy korpusu służby cywilnej (taka jest konstytucyjna zasada). Składa wnioski o zmiany w rządzie do prezydenta. Sprawuje nadzór nad działalnością samorządu terytorialnego.

Formy wpływu obywateli na działalność prezydenta i Rady Ministrów

Dla każdej władzy bardzo ważny powinien być stopień jej legitymizacji (akceptacji) w społeczeństwie. W tym celu prowadzone są przez profesjonalne instytucje, badania opinii publicznej na temat pracy rządu, prezydenta, a ich wyniki ogłaszane w środkach masowego przekazu. Z rezultatami tych sądaży mogą się więc zapoznać władze, jak również całe społeczeństwo. Aby zyskać akceptację dla swoich działań, rząd, a także prezydent powinni prowadzić kompetentną politykę informacyjną. Brak akceptacji dla działań rządu w społeczeństwie wynika często z braku takiej polityki. Jeśli rząd także prezydent nie zrealizuje obietnic wyborczych, to może liczyć tylko na jedną kadencję, gdyż obywatele nie udzielą mu więcej swego poparcia. Ugrupowanie, które oderwało się od myślenia w kategoriach państwa, narodu, od trosk i kłopotów zwykłych ludzi, może stracić władzę na długie lata.